copy of tmddesign old multiply blog

Pageviews

Wednesday, May 19, 2010

Bài bổ túc tiếp về câu chuyện của anh Phạm Vĩnh Ninh, KT69 do anh Nguyễn hoàng Phố tóm lược.


.
.
.
.


Tôi nhận được bài viết tiếp của anh Ng hoàng Phố KT69 về anh Ninh bạn cùng lớp, cung cấp thêm những đáp ứng và cảm nghĩ của mọi người sau bài đầu. Kèm theo sau là những trao đổi, những kiểm chứng theo lời kể của những người ở gần đơn vị và gần khi anh Ninh tử trận, nhưng không có chứng nhân nào ỏ ngay sát cạnh anh Ninh lúc đó. Anh Phố vẫn đang cố gắng tìm kiếm những chi tiết chính xác hơn. Nói chung những đoạn viết nào về chuyện anh Ninh từ trước và kế tiếp đều là do những người còn sống sót lại sau hơn 35 năm kể lại theo ký ức … từ từ câu chuyện sẽ dần dần được chính xác hơn nữa khi thêm nhiều chứng cớ và chứng nhân sẽ được tìm ra. Xin cám ơn anh Phố và tất cả bạn bè kiến Trúc và Công Binh đang cố gắng làm chuyện này, anh linh của anh Ninh sẽ không nằm yên trong quên lãng …mời các bạn theo dõi thêm những câu chuyện tiếp tục sau bài đầu tiên viết về anh Phạm vĩnh Ninh.
.
.



Bài bổ túc tiếp về câu chuyện của anh Phạm Vĩnh Ninh, KT69 do anh Nguyễn hoàng Phố tóm lược.

.

  Sau khi gởi cho anh Tiến bài viết về anh Ninh để anh Tiến dùng mọi” thủ thuật” editing, lắp ráp hình ảnh, text, đế đăng trên blog của anh, tôi tiếp tục viết bài về cuộc hành quân sông Ba mà tôi đã khởi sự  từ lâu . Để có thêm chi tiết, tôi đã gởi một loạt hơn 20 câu hỏi cho anh Hoà và anh Huỳnh hiếu Thuận. Khi nhận nhũng câu trả lời về những giờ phút cuôi cùng đơn vị phải bỏ ngõ tan hàng, tôi cảm thấy thật ‘depressed’ và chả có muốn viết lách nửa.
.
    Tuy nhiên vài ngày sau khi bài về anh Ninh được đăng và phổ biến, tôi cảm thấy được vô cùng khích lệ về sự đáp ứng và khuyến khích của nhiều người đọc. Có những ngườì bạn cùng lớp không còn nhớ anh Ninh hay có ngươì khác tưởng anh Ninh vẫn còn sống bên chúng ta. Kế đến là sự hô hào đóng góp cho gia đình anh Ninh khởi xưóng bởi anh Vĩnh Bình kế đến là anh Hoà, anh Tiến. Nhiều anh em khác hưởng ứng theo trong đó có KT69 như anh Chưong Còm, anh Chí Thành (Trưởng lớp KT 69), anh em cùng đơn vị với anh Ninh như anh Thuận, anh Hồng, anh Lợi Hà  đặc biệt hơn là những đàn anh KT có thể biết hay không biết anh Ninh như anh Tưóc, anh Quyền, anh Đan Thành, anh Tùng và một đàn anh KT ở VN xin ẩn danh. Đặc biệt hơn là một thân hữu CB là cô LNTH, cô dâu của vị tư lệnh Binh Chủng  CB đầu tiên.
.
   Số tiền $1400 đã gởi cho gia đình anh Ninh đù đến trể đã mang lại niềm an ủi lớn lao. Trong 35 năm, anh em KT thưòng nhắc đến anh Ninh mà có thể quên đi gia đình anh Ninh vẫn còn đâu đó. Ngược lai gia đình anh Ninh củng có thể không biết còn rất nhiều anh em bạn bè hữu của  anh Ninh từ VN, Mỹ, Úc, Âu Châu, họ vẫn còn nhớ đến anh Ninh.
.
.


Email cảm tạ của Gia Đình anh Ninh qua chị Mỹ Thu, em kế anh Ninh:
From: Thu Phạm thị mỹ <thuphammy@yahoo.com.vn>
To: khuong.pham23@yahoo.com
Cc: Khuong.Pham23@yahoo.com
Sent:
Tue, April 13, 2010 3:17:18 AM
Subject: gửi thư đến bạn anh Năm Ninh
                                                                                      Thủ Dầu Một, ngày 13 tháng 4 năm 2010


              Kính gửi:    Anh Nguyễn  Hoàng Phố, Các anh bạn cũ thân  nhất của Anh quá cố Phạm Vĩnh Ninh cùng học tại trường ĐHKT Sài Gòn.
.

    Thật là một an ủi lớn đến gia đình anh Ninh, em thay mặt  Má và gia đình anh Ninh quá cố vô cùng cảm động, kính gửi lời cảm tạ với bao tấm lòng vàng của các anh đã còn thương nhớ và dành nhiều tình cảm quá sâu đậm đến Má và gia đình anh Ninh.
.

    Lúc sinh tiền anh Ninh rất hiếu đạo với cha mẹ, thương yêu  anh chị em, hiền thân thiện , đối xử tốt với tất cả bè bạn, mọi người, gia đình luôn không nguôi với nỗi đau : Anh Ninh đã ra đi vĩnh viễn quá đột ngột bi thương.
.

    Tình cờ vào tháng 3/2009,  gia đình luôn nhớ mãi tình cảm và xúc động rất nhiều khi được tiếp Anh bạn Anh Ninh là Nguyễn Hoàng Phố từ Mỹ về quê hương và tìm đến thăm nơi thờ Anh Ninh, thăm hỏi  Má cùng gia đình ở tỉnh Bình Dương với tấm lòng đầy  tình nghĩa :"Anh Phố nói về Việt Nam lần này Anh nhất quyết sẽ tìm cho được để thăm  gia đình bạn Ninh " và có lẽ Trời Phật thấu hiểu tình bạn sâu nặng của Anh Phố nên  tìm gặp được gia đình  mặc dù gia đình đã ở chỗ mới.  Anh người bạn chí thân  qua những lời kể về anh Ninh, đã 35 năm nay chúng em nhìn Anh Phố cứ tưởng như Anh năm Ninh vẫn còn sống và cũng nhờ Anh Phố mà gia đình chúng em mới biết thêm được các anh bạn nữa ở quê nhà và  bên Mỹ của Anh Ninh  qua những lời thăm hỏi an ủi gia đình về tinh thần và vật chất  với những tấm lòng đầy tình nghĩa của các anh, Má và gia đình chúng em không biết nói gì hơn ngoài những lời cảm ơn sâu sắc nhất , có lẽ anh năm Ninh  đã biết nơi cõi Niết Bàn  cũng luôn phù hộ đến các Anh nhiều sức khỏe .
.

   Và  sau cùng  chúng em  kinh chúc các Anh và gia đình nhiều sức khỏe, luôn hạnh phúc an vui, làm an phát đạt, vạn sự như  ý.
.

TB: Nếu các Anh có dịp về thăm quê hương VN, gia đình thiết tha kính mời các Anh về tỉnh Bình Dương thăm và thắp một nén  hương cho  người bạn quá cố  Phạm Vĩnh Ninh.
Địa chỉ gia đình : số 28 B , đường Võ Thành Long , tổ 27- khu 5, phường Phú Cường , thị xã Thủ Dầu  Một , tỉnh Bình Dương .
.

                                                                   
 Gia đình Anh Ninh kính  hẹn gặp ngày không xa . 
.
.
.




Tiêu Biểu một email Anh Khương cám ơn  từng người đã đóng góp cho anh Ninh :
From: Khuong Pham <khuong.pham23@yahoo.com>
To: hongthai1464@yahoo.com
Sent: Thu,
April 15, 2010 8:44:15 PM
Subject: Gửi thư đến dong nghiep cung binh chung cua Ninh Pham
Chào Anh Hồng Nguyễn,

Tôi là Khương Phạm. Hiện đang sinh sống tại Houston, Texas. Hôm nay tôi xin thay mặt gia đình bên Việt Nam chuyển tiếp lời cảm tạ đến anh và các Gia Đình Cựu Quân Nhân Binh Chủng Công Binh đã giúp đỡ Má tôi số tiền $1,300 để nhang khói cho em tôi Phạm Vĩnh Ninh, nguyên là cố thiếu úy công binh chiến đấu và là cựu sinh viên Đại Học Kiến Trúc Sài Gòn đã tử trận trên đường di tản cùng đơn vị từ Phú Bổn trên Liên Tỉnh Lộ 7 về Nha Trang tháng 3/1975.

Gia đình chúng tôi vô cùng biết ơn tấm lòng của anh.
Kính chúc anh và gia đình được hạnh phúc.

Kính thư
Phạm Vĩnh Khương
Phone:713-277-8528
.
.
.



Email cảm động của anh Hồng:
.

Thân mến chào anh Phạm Vĩnh Khương và cô Phạm Thị Mỹ Thu,
.


Tôi tên là Nguyễn Văn Hồng rất hân hạnh và vui mừng khi nhận được email của anh và cô,tôi xin dài dòng nhắc lại chuyện xưa, tôi vô trường KT năm 68 học trên Phạm Vĩnh Ninh một lớp, nhưng đi lính chung khóa và ra trường chung đơn vị  LD20 CBCD, ngày trình diện đơn vị tôi nhớ khoảng tháng 10 năm 1973, đó là lần cuối tôi gặp Ninh, tôi về  TĐ201 còn Ninh về TĐ202 CBCD đơn vị của Ninh đóng ở Hàm Ròng Pleiku, ngày17/3/1975 khi được lịnh di tản đơn vị của Ninh đi trước còn đơn vị của tôi bị kẹt tại Phú Bổn sau cùng chúng tôi phải bỏ chạy băng đưòng bộ trong toán nây có Đổ Bá Khoa và Nguyễn Trọng Tấn là bạn KT,theo đoàn quân di tản chung tôi bị chận đánh khắp nơi vì lọt vào mật khu VC, Khoa và Tấn bị bắt trước còn tôi chạy lạc trong rừng rậm sâu 20 ngày đói khát mới về đưọc Tuy Hòa thì VC đã đánh chiếm tới Phan Rang. Tôi củng bị lùa trở vô mật khu từ ngày 7 tháng 4/75.
.
.
z-nhp-pvn-map1.jpg picture by tddesign
.
.


Cái thảm trạng của người mẹ và gia đình trông ngóng tin con sau ngày 30 thang 4/75 bây giờ nghĩ tôi còn rơi nước mắt. Tôi xin kính cẩn nghiêng  mình trước anh linh anh Ninh và xin chia buồn cùng gia đình, mặc dù quá trể,

Nhân đây tôi xin gởi lời kính thăm Bác gái chúc bác an vui, cũng xin chúc gia đình anh Khương và cô Mỷ Thu nhiều hạnh phúc.
.


Thân mến,
Hồng KT68.
.
.
.


Email thác mắc và xin thêm chi tiết của anh Phố:
.
.
d7100509.jpg picture by tddesign
.
.
.

From: Pho Nguyen <queo98@yahoo.com>
To: Hong Nguyen <hongthai1464@yahoo.com>
Sent: Fri, April 16, 2010 7:35:17 PM
Subject: Di tản
.
   Tôi còn thắc mắc môt điều lớn vì càng đi sâu chi tiết thì càng nhiều dữ kiện khó hiểu.
Theo anh, đơn vị anh Ninh phải là đơn vị có nhiêm vụ dọn đưòng về LTL 7 không ?
Một đàng nói là đơn vị anh Ninh chỉ là đơn vị di tản thôi.
.


  Đồng quang Việt nói là khi lội qua sông thì thấy Ninh bên kia bên sông với đơn vị.
Ninh gọi trực thăng đáp xuống để bốc Việt đi.
.
.
z-nhp--dongquangviet.jpg picture by tddesign
.
.


  Nêu đơn vị của Ninh chỉ di tản, làm sau Ninh có thể gọi trực tiếp không quân được ? Phải là 2 đơn vị CB và KQ hoạt động với nhau mới biết tần số  được.
.

  Phố đang viết gần xong bài về phóng cầu ở Sông Ba. Nhờ anh cho biết theo thời điểm
(nếu còn nhớ) và họat động của đơn vị anh và cuộc đi xuyên rừng của anh. Có thể chỉ nhắc sơ vài điểm rôi sẽ viết một bài dài hơn về sau.
.

 Như anh nói nếu bị bắt ngày 4/7 và anh đi rừng 20 ngày, thế là anh rờì Phú Bổn 3/19,
Ninh mất ngày 3/27 và HHT gặp lính của Ninh có thể vài ngày sau đó khi bắt cầu sông Ba.
.


Phố

.
.
.




Trả lời của anh Hồng:
.

  Chào anh Phố,
.
  Tôi có thêm một vài dữ kiện về hai người bạn mất tích trong những giờ phút cuối của cuộc chiến. Tôi viết những dòng nầy để tưởng nhớ những người bạn đã nằm xuống, hy sinh cho đất nước chớ không có mục đích gì khác.
.

  Anh Nguyễn Hửu Bửu Chí, thời gian mới về làm Trung Đội Trưởng ở Đ202B/TD202CBCD, sau khi nộp luận án tốt nghiệp KTS, đươc thuyên chuyển về TĐ. Tháng 3/2008 trong chuyến về VN tại Long Xuyên tôi có gặp Anh Lý Thuận An [cán sự KT] làm Trưởng Ban 3 TD/202CBCD. Anh nói là anh Chí  bị mìn chống tăng chở trên xe nổ nguyên chiếc, tôi củng có nói chuyện với anh Đinh Văn Minh, Đại úy ĐĐT của anh Chí lúc mới về đơn vị cũng là người di tản chung với anh Phạm Vĩnh Ninh sẽ nói ở phần dưới, anh xác quyết là đơn vị anh không có loại mìn chống tăng thì làm sao có chuyện mìn nổ như anh An đã nói?  Chuyện còn đặt trong nghi vấn. Đối với anh Chí, tôi tuy không thân nhưng quen biết từ những năm còn ở trong trường, những dịp nghỉ hè đi săn bắn cá ở An Thới Phú Quốc, những lúc đi làm negre cho patron tôi là Nguyễn Quang Châu, anh cười đùa vui vẻ lúc nào củng gọi tôi là "xích lô" mà không gọi tên tôi nửa. Rồi vào quân trường Đồng Đế .... đi chiến dịch chung toán ở Ban Mê Thuộc tôi còn giử vài hình ảnh của anh ấy.

   Anh Phạm Vĩnh Ninh KT69, vô trường sau tôi một năm,người rất hiền lành không nghe gây gổ với ai, trên môi lúc nào củng sẳng một nụ cười, cả những năm tháng ở Đồng Đế, rồi về trường Công Binh Bình Dương tôi hình như không nhớ tới anh, cho đến ngày ra trình diện đơn vị đi cùng chuyến bay C130 xuống phi trường Cù Hành Pleiku, Từ phi trường xuống phố Pleiku bấy giờ tôi nhớ như in trên chiếc cargo dằn xóc anh ngồi kế bên một bà quả phụ mặc áo dài đen đầu chit khăn tang trắng tôi đoán là đi nhận xác chồng không khí thật là tang thương buồn thảm cả bọn không ai dám cười đùa, xuống xe chúng tôi thuê chung một phòng trọ vì trời tháng 10/73 đã xấp tối nhanh, cả bọn rủ nhau đi phố thành phố của lính, nào đường Hoàng Diệu, rạp Diệp Kinh...khu chợ trời...thú vị nhất là được thưởng thức ly sửa đậu nành nóng hổi cùng với bánh ba-ti sô với không khí lạnh lạnh ở phố núi cao thì tuyệt cú mèo. Tôi nhắc nhũng kỷ niệm này cho các anh Nguyễn Thái Hoà,
Đổ Bá Khoa Voi,  Huỳnh Hiếu Thuận, Nguyễn Gia Thắng.....và hai người bạn đã vĩnh viển nằm xuống ở vùng đất mù sương.
.
Đó là lần cuối tôi gặp Nguyễn Hữu Bửu Chí và Phạm Vĩnh Ninh.
.
Trả lời câu hỏi của Phố về đơn vị của Ninh cũng chỉ là đơn vị di tản mà thôi, DD202B/TD202 đã làm và tu sửa đoạn đường từ Pleiku đi Phú Bổn từ lâu, hai tháng trước ngày di tản ĐĐT/DD201C đã được lịnh thám sát đoạn đường từ Phú Bổn xuống Tuy Hòa và cũng chính đại đội nầy cùng với ĐĐ217 cầu nổi bắt cầu Sông Ba với sự tăng phái của một trung đội 203A [Trung úy Triều ĐĐT] anh Hòa ban 3TD203 và anh Thuận chắc biết.
.

Đại úy Đổ Ngọc Oanh người đứng chỉ huy trực tiếp và nhận lệnh bắc cầu, người ở gần một tuần lễ tại Sông Ba cho biết chỉ có khoảng 300 chiếc xe qua được cầu và rồi bị tắt nghẽn vì một chiếc quân vận lạc tay lái chấn ngang giữa cầu. Anh Phạm Vĩnh Ninh thuộc đơn vị ĐĐ202C ĐĐT là Đại úy Sơn, nhưng khi di tản thì đi chung với Đ/U Đinh Văn Minh ĐĐT202B, anh Minh kể khi xe Jeep qua khỏi Sông Ba gần tới quận Hiệu Xương/Tuy Hoà thì xe bị mìn tại đồn Phu Thu, anh Ninh bị thương nặng và hy sinh tại đây.
.

Đó là những gì tôi biết được nếu có tin tức gì thêm hay anh Phố cần biết thêm gì tôi sẵn sàng giải đáp.

Friday, May 14, 2010

An Lộc và tôi, một chuyện dài... tiếp theo bài 2. by duongtiden.

.
.


.
.


Nói tới nhỏ, khi lớn lên, bắt đầu có trí nhớ,  tôi ở tỉnh Phước Tuy, thị xã Bà Rịa, với cái trí nhớ nhỏ nhoi đó, tôi không nhớ rõ là có thể nhớ ngược lại từ hồi mấy tuổi, nhưng tôi nhớ là, nhà tôi thuê nhà chung trong một cái khu nhà rộng của ai đó, trong đó có vài gia đình ở chung với nhau, chia ra trong một khu nhà khá lớn, có cái sân nội trong có cái cây gì lá to xanh nhạt chua chua để ăn cuốn, tôi cắn lá chua chua khi đi ngang qua đó. Đầu tiên đi học Mẫu Giáo ở trường tiểu học tỉnh Bà Rịa, đi bộ cũng gần nhà, trường nằm bên cạnh trường trung học tỉnh là Châu văn Tiếp. Lúc đó là cô giáo Nghĩa dậy (sau này nghe gia đình nói, nhà cô Nghĩa ở Saigon, là tiệm kem Mai Hương ở góc Lê Lợi và Pasteur, đối diện rạp Casino), lớp nhỏ lắm chỉ có mấy chục đứa. Không biết tụi nhỏ chia phe chơi ném đá ra làm sao, mà tui ném trúng đầu thằng Quốc, làm nó lổ đầu chẩy máu, máu chẩy xuống mặt, bị bắt dẫn lên phòng hiệu trưởng, đứng đó chờ ba tui tới lãnh về. Ba không cằn nhằn gì, khi về nhà chỉ nói với tui là tui chọn ai không chọn, chọn con ông đại úy rồi ném đá làm cho nó lổ đầu. Có lẽ người lớn cũng bỏ qua vì con nít ném đá nhau qua lại, thì thằng nào xui thì bị lổ đầu thôi, nếu thằng Quốc ném tui, hay đứa khác lổ đầu thì sao, ném qua lại là huề. Thành ra tui còn nhớ lúc bị dẫn lên văn phòng hiệu trưởng hổng ai cằn nhằn hay uýnh tui hết, chỉ có bị ngồi ở đó thui, và dĩ nhiên thì tụi con nít vây quanh nhìn vô cửa sổ chiêm ngưỡng tui nhiều lắm, bây giờ vẫn còn nhớ những con mắt tò mò, có lẽ sợ tui lắm, sợ tui ném đá lổ đầu họ.
.
.

Hôm sau đi học lại, hổng ai nhắc chuyện ném đá đó nữa, cỏn thằng Quốc, cũng dán băng keo trên đầu đi học, chẳng đứa nào ghét đứa nào, chỉ vì đã chia hai bên ra chọi đá cho vui, đúng là con nít chơi dại, may mà không ném đá trúng mắt, chắc có đứa đui mắt rồi. Thiệt là ngu, có lẽ là lỗi cô giáo, hổng chịu trông coihọc trò lúc ra chơi, hay giáo dục con nít mới đi học lần đầu .. hình như tui có nghe mấy người lớn lẩm bẩm như vậy, thành ra tui hổng hề bị tới nhéo tai nữa, có lẽ cô giáo đã lãnh tội dùm hết, vì hổng trông coi học trò, con nít lớp mẫu giáo mà, đâu đã biết gì. Coi vậy chứ hổng bằng mấy anh lớn đi học trung học Châu văn Tiếp kế bên, có mấy anh rủ nhau đi tắm sông Hương phía bên trên đầu nguồn, bị cá sấu cắn chết và ăn thịt mất hai anh … thiệt kinh khủng cho cái tin đó, đối với tụi con nít học mẫu giáo như tụi tui, thật kinh khủng, ngàn lần hơn chuyện chơi ném đá lổ đầu.
.
.
z-td-anloc-songhuong.jpg picture by tddesign
.
.
 
 

Sau đó nhà tui dọn qua bên kia bờ sông Hương, đối diện với chợ Bà Rịa, mỗi ngày đi học qua cầu sông Hương, tui đều dòm xuống giòng nước coi có cá sấu nổi lên hay không, chỉ thấy toàn ghe đậu kín phía bên chợ. Nhà tui ở phía sau trong khu nhà dư của ông Đốc Tám, có nguyên một khu vườn chung, tới mấy cái nhà trong đó, có sân xi măng rộng lớn cho đám con nít tụi tui chơi, có vườn, có giếng chung. Tui còn nhớ cái giếng xi măng, đưới đáy để cái vòi nước phong tên, xì nước lên đầy giếng, mấy người chung quanh tới kéo gầu gánh nước về. Ba tui nói, nước máy từ bên kia cái nhà lồng chợ, có cái chateau d’aux, tháp chứa nước trện cao, chim én làm tổ trên đó, chẩy nước máy vô cái giếng của ông Đốc Tám, còn khu vườn ăn trái … nghe nói có rắn trong đó .. sợ quá tui không dám vô, chỉ nhớ nó um tùm lắm.
.
.
.
z-td-anloc-nhadoctam.jpg picture by tddesign
.
Khu nhà bên phải và chung quanh bị cách mạng tịch thu hết, cháu ông Đốc Tám chỉ còn giữ được căn nhà ngói ba gian bên phải, với cái sân trước, hồi đó nhỏ nên thấy nó rộng lắm.
.
 

Hồi năm 2007, tui có đi về chốn xưa, tìm ra nhà ông Đốc Tám bên con dốc dưới chân cầu Long Hương, bây giờ thì nhìn con dốc nhỏ xíu, hồi nhỏ, tui thấy nó cao, to lớn làm sao. Đi hỏi chung quanh, không ai biết ông Đốc Tám, tui nhớ rõ mấy căn nhà gạch của ông nằm bên đầu khu, té ra mấy căn nhà đó đã bị tước đoạt năm 75 chia lại cho cán bộ ở rồi, nên khi tôi hỏi thăm, họ không thèm biết người chủ nhà là ông Đốc Tám hay con cháu của ông là ai, tới khi hỏi tới căn nhà cổ ba gian cũ kỹ, thì ra là cháu ruột ông Đốc vẫn còn ở. Tên này nhỏ hơn tui, lúc tui ở đó, hắn còn ở trong Đất Đỏ lận, hỏi thăm người chị họ của hắn, hồi nhỏ tui chơi thân, sau đó cô bé đi xe đò con heo bị lật chết, hồi nhỏ tui buồn lắm, hắn nhận ra liền, sau đó chở tui ra thăm mộ, xây gần đó, té ra mấy chục năm, nửa thế kỷ, những gi tôi còn nhớ đều trúng bong hết. Ra mộ nhìn hình người bạn gái hồi nhỏ, lúc đó chắc lớn hơn tui một hai tuổi, chết lúc mới năm sáu tuổi gì đó, Không nhớ nổi hơn nữa, chỉ nhớ tụi tui ngày nằo cũng tụm nhau lại chơi đủ trò từ năm mười cho đến nhẩy lò cò, nhẩy giây thun.
.
.
z-kt5sj-baria-ban.jpg picture by tddesign
.
Mấy năm trước, người em họ dẫn tôi ra thăm mộ cô bạn hồi nhỏ, hình như tên là Ngọc, người em họ có nói tên, mà bây giờ tôi quên rồi... nhìn lại bia một thì hình như không thấy tên để hôm nào coi kỹ lai.
.
.
 
 

Hồi đó, tôi mơ hồ không hiểu chết là gì, chỉ thấy con nhỏ bạn gái biến mất, qua một đêm ngủ dậy không thấy nó đâu, người ta nói nó bị lật xe đò chết rồi. Tôi cũng không thấy có đám ma trong nhà nữa, nó chỉ lặng lẽ biến mất. Hồi đó ở Bà Rịa, tôi còn nhớ có lần ra đường có nhìn thấy đám ma của Đại Úy Nhung, lính đi hai hàng mặc quân phục trắng, hai bên quan tài, súng gắn lưỡi lê chỉa xuống đất. Nghe nói ông này bị người ta đâm chết lúc đang ngồi coi hát bóng vì người lớn ghen tương gì đó, có thể nhớ lộn. Hổng biết có phải cái rạp hát ở ngã ba đi Long Hải và đi Vũng Tầu, mà ba tui hay dẫn tui đi coi hàng tuần.. xa hơn có cái cầu Cỏ May, mà mấy cô con nhà giầu ở Saigon, lái xe hơi đi chơi Vũng Tầu, đâm xe vô đầu cầu chết.
.
.

Tui lại lội bộ qua cầu sông Hương đi học tiểu học. Cuối năm, cho dù đã ném đá lổ đầu thằng Quốc, tôi vẫn được đi lãnh phần thưởng, hình như hạng tư hay hạng năm gì đó. Còn thằng Quốc hông có học giỏi nên không được phần thưởng, cho dù đã bị lổ đầu. Ba tui sau khi đi dự lễ phát phần thưởng ở Hội Trường của tỉnh, bây giờ vẫn còn cái nhà đó, bắt đầu gắn máy lạnh chung quanh. Ba tui về, cằn nhằn là ngồi coi lễ phát thưởng của thằng con, làm rớt từ túi quần ra, mất cái bao kiếng có kiếng mát trong đó, ổng tiếc tiền vì cái kiếng của ông ta mắc hơn phần thưởng tui lãnh được, chắc kiếng gọng vàng!. Gói phần thưởng trong đó có hộp đồ chơi của viện trợ Mỹ, in hình cờ Mỹ, cờ VNCH với hai bàn tay bắt nhau, trong có mấy trái banh nhỏ và mấy cái đồ quay quay bằng kim khí thả duới đất giống như cái bông vụ vậy.
.
.
 
z-td-anloc-songhuong-br.jpg picture by tddesign
.
.
.

Dẫy nhà mái ngói ba gian phía trước, sau có ông Hiếu, để râu mép, mang kiếng cận, làm hiệu trưởng trường trung học Châu văn Tiếp đến thuê ở. Gia đình chúng tôi ở căn phía sau, chia chung cái sân bên hông. Giờ nghĩ lại, hồi đó quả tình tôi chẳng sợ ai cho nên mới ném đá lổ đầu thằng Quốc. Ông Hiếu mặc cái áo ngủ chòang qua người giống như hiệp sĩ Nhật, mang cái bẫy chuột, khung bẫy bầng lưới sắt cói cái cần bẻ cong hình chữ U gập lên đợi chuột vào ăn đồ móc vào ngòi sẽ rung lò xo rồi buông cần đập cửa lại. Ông ta để lồng phía sau nhà gần cửa để bắt chuột, tôi vẫn không hiểu tại sao không bắt chuột trong nhà? chuột ở ngoài vườn đâu có làm phiến ai.

 

.
.
z-td-anloc-nathunbaria.jpg picture by tddesign-1
.
.

.

Tôi nhìn cái cần sắt của bẫy, mê lắm, cắt ra làm ná bắn thung thì hết chỗ chê, rất vừa bàn tay nhỏ của tui. Suy nghĩ mãi, cũng sợ ông Hiếu, nhưng sự cám dỗ lớn quá, lại chưa có khái niệm gì về đúng hay sai, hay khái niệm chủ quyền của cái bẫy chuột, lớp mẫu giáo, hay ba má chưa dậy về chuyện này. Thế là tôi tóm cái lồng bẫy chuột, từ từ hạ nấp xuống, mang lén ra sau hè, lầy kìm búa, đục của ba tôi, mà ông đã khoe và tự hào là đồ chiến của Pháp mang vào từ Hà Nội và đi máy bay DC3 lận, bay từ Gia Lâm rồi vào Tân sơn Nhất, quả thật đồ rất tốt, tôi làm ăn êm thấm, xơi cái cần sắt kéo bẫy làm ná thung. Sau đó trả bẫy, đóng sập cửa lại, để về chỗ cũ, rồi thì rình coi, nạn nhân là ông Hiếu sẽ làm gì, cái cần sắt thì đã đào đất dấu kín rồi.

.

.

Ông Hiếu thấy bẫy xập cửa phóng ra tìm chuột, nhưng nổi giận chửi rủa gì đó, chắc tức lắm, chung quanh không có ai, chỉ có tui rình coi, ông nổi quạu đá cái bẫy vào một góc Có lẽ lấy trộm luôn cái bẫy, không làm ông tức hơn là chỉ xơi cái cần sắt rồi trả bẫy lại chọc cho ông giận. Ông nhìn chung quanh thật kỹ rồi bỏ vô nhà. Sau đó không biết ông ta có nghi ngờ ba anh em tụi tui phá hay không, vì tui nhỏ nhất, nên chắc ông không nghĩ tôi là thủ phạm. Hôm sau Ba chắc nghĩ là tui gây ra, nên hăm he: mày không sợ ông Hiếu có võ Nhật vật một cái chết tươi mày hay sao?. Tui giả lơ: Chuyện gì vậy ba?

 

.

.

Sau đó, tui nói dối tỉnh queo: Có lẽ mấy đứa lớn hàng xóm ở bên cạnh trèo qua lấy đó, mà bẫy chuột sao hổng bẫy trong nhà, mà lại bẫy sau vườn vây. Sau đó thì ba tui đi kể chuyện này cho mấy ông Tây bạn ở Long Hải, mở nhà sàn nghỉ mát và quán ăn bên bờ biển. Ông Tây làm cho tui cái ná sắt, quấn cán xoắi mầy vòng, rồi bên trên hình chữ U, hai đầu bẻ vòng tròn lại lại để cột dây thun cho dễ, nhìn ngầu và chuyên nghiệp hơn cái cần sắt tui đã cắt trộm. Tuy nhiên nó quá to so với bàn tay nhỏ xíu của tôi. Còn cái cần sắt thì tui đào lên mang vô lớp cho bạn giữ, chỉ chơi bắn ná thung gần trường thôi vì sợ ông Hiếu nhìn thấy. Ba vô sở làm kể cho mấy ông thợ mộc nghe, thế là lại có người làm tặng cái ná bằng cây gỗ gì cứng lắm, đẽo tiện thật đẹp, chà bóng, gỗ mầu vàng, nhỏ vừa tay tôi, có lẽ tôi chê cái ná sắt lớn quá chỉ vừa tay ông Tây thôi. Thế là tôi có dịp đeo ná cây cho ông Hiếu nhìn thấy, khỏi nghi oan cho tui. Kể ra cũng mất dậy!!! lúc đó quả thật cnầ phải được dyậ nhiều hơn nữa.

 

.

.

Sau này ông Hiếu về làm Hiệu Trưởng trường trung học Nam  Hồ ngọc Cẩn ở Bà Chiểu Gia Định. Còn hai cái ná thung thì bị Má tịch thu biến mất luôn, chắc sợ tui sẽ bắn mù mắt ai đó, sau lên Bình Long, tìm hòai cũng không ra hai cái ná chuyên nghiệp đó, mà phải đi cắt cành ổi làm ná thung, chắc má tui cho ai thật rồi. Từ đó, được dậy dỗ nhiều hơn, tui không còn đùa phá, xâm phạm tài sản của người lớn nữa, cần gì thì cho ba má biết.

 
.
 
.

Sau này hình như Tỉnh có mở thêm trường tiểu học bên sông Hương, dẫy nhà nhỏ xíu hình như chỉ có 4 lớp do thầy Lý dậy, hổng nhớ là tui có học ở đó hay không. Nhưng tui nhớ là nhà tui đang sửa soạn dọn đi xa, xa lắm khỏi Bà Rịa. Có cái xe hàng chở một gia đình ở đâu xa tới, ông này đổi chỗ làm với ba tui, đổi luôn chỗ thuê nhà. Ba chuyển lên làm việc trên tỉnh Bình Long, chuyến xe chở hàng đó, lại chất đầy đồ của gia đình tôi, đi lên tỉnh Bình Long, từ Bà Rịa đi lên, tui hổng nhớ đường đi làm sao, nhưng nhớ rõ là không có ghé qua Saigon. Mà gia đình tui giờ thì đã ở hai nơi, Saigon thì có anh chị tui ở trên đó. Hồi đó hình như là năm 58 hay 59 gì đó. Tui đến Bình Long lúc đó. Còn nhớ ánh đèn điện vàng khè leo lét, quạnh hiu, đất đỏ mưa dính dép cả tảng, mấy người Thượng quấn khố, đít lủng lẳng hai cái mông thịt, miệng ngậm tẩu rễ tre, phố xá không có đẹp và đông như Bà Rịa.
.
.
z-td-anloc-map-hills.jpg picture by tddesign
.
.
 
 
Tui nhớ, trên đó cái gì cũng đỏ, đất đỏ, bụi đỏ, bám lên cây cối nhà cửa, đường xá, nhà thì hay sơn mầu nâu đậm bên dưới, có khi cao lên tới một thước rồi bên trên mới sơn mầu nhạt, cho bụi đỏ do nước mưa văng lên không làm dơ tường. Đêm đến, trong nhà có ngọn đèn vàng leo lét, ngoài đường tối thui, cũng leo lét mấy ngọn đèn vàng hay đèn nê ông. Còn căn nhà liên kế mà ba tui được cấp, cũng mới xây, mới tinh, chỉ có đèn điện vàng ban đêm, điện chạy ban đêm chỉ có mấy tiếng rồi tắt. Sau này mới thấy có thợ đến gắn trêm dây điện trong nhà, dây mầu nâu nhạt, chạy hai giây, qua mấy cục pu li bằng men sứ trắng, bắt con vít ở giữa. Tui thấy người thợ đục lỗ vô tường rồi đóng cái chốt cây vô cho chặt, sau đó bắt ốc cái pu li có hai khía, dẫn dây điện hai sợi vô cách xa nhau. Khi gặp góc tường, hai anh này bẻ dây điện lên xuống theo đường song song, nhìn đẹp mắt. Họ bắt cái đèn nê ông dài bên cái tường cao bên trong phiá trước nhà, chiếu sáng lên gác lửng và phiá dưới nhà, rồi trong chỗ ăn ngủ, trong nhà bếp, nhà tắm rồi nhà vệ sinh. Cái nhà bếp, có tường thấp, trên có bửng bê tông để bếp nấu củi hay than, có ống khói đưa lên bên trên mái, rồi ống khói lên cao xây gạch bên trên mái nhà bếp, mà tui hay leo ra từ cửa sổ lầu tầng lửng, bò ra mái nhà bếp, ngồi trên đỉnh mái dựa bên ống khói nhà bếp mà đọc truyện Tự Lực Văn Đoàn, truyện của Nhất Linh và Khái Hưng, ba tui mua tạp chí Văn Hoá Ngày Nay đầy đủ, hay sau này ođ5c sách truyện nhìn máy bay trực thăng đi vô đáp ở sân vận động là cái mục hấp dẫn nhất, vì đọc sách truyện không mất tiền, sẽ viết chuyện này sau.
.
.

Bên cạnh nhà, căn đầu là nhà ông Phú, ba thằng Hải, thằng này lớn con và lớn hơn tôi mấy tuổi, nghe nói ba nó có tới mấy vợ, ở SG, lên đây vì làm công chức bị đổi lên, còn không thấy vợ ông ta đâu. Nhà tui cũng vậy, ba tui đổi lên đây, má tui giờ cũng ở Saigon nhiều hơn, anh kế tui giờ cũng hổng nhớ anh ta có lên đi học ở trên Bình Long hay không?. Tui với thằng Hải hình như học cùng lớp, hổng nhớ là lớp tư hay lớp năm. Chỉ biết, tui lên xuống BL rồi SG, đi học lung tung, từ Aurore, le coq le chien nè, rồi tới Kiến Thiết, hổng biết có bắt tui nhẩy lớp hay không, hồi tui vô Kiến Thiết, đối diện hẻm ông Cò đường Phan đình Phùng, tui học không hiểu gì hết. Rồi tui lại về Bình Long đi học. Lớp do cô gì, con gái của ông trưởng ty Bưu Điện, có nhà ở luôn trong Ty, cũng rất gần trường tiểu học.
.
.

Kế bên nhà tui bên phải là nhà ông trung úy, có hai đưá con, con Xinh, thằng anh là Trung thì phải, thằng này ốm yếu, mặt tròn tròn, tóc lưa thưa, trắng bóc mà lấm tấm tàn nhang, coi như bị bệnh. Kế bên nữa là nhà Bác Hộ, làm ty Tài Chính, hay Thuế Vụ gì đó, có hai anh em thằng Hòa và Dưỡng gì đó, hình như thằng Hòa học cùng lớp với tôi. Đó là khối nhà liên kế, 4 căn, có khoảng đất vườn, với hàng rào hai bên phía trước. Hai nhà đầu hồi, hai bên tường hông có thêm cửa sổ, còn hai căn giữa thì chung vách tường. Lúc đó, khi tới dẫy nhà tôi là hết khu cư xá công chức, phía trước chỉ là đất trống, đất đỏ và ít cây, nhìn thắng phía trước xa là trại lính Bảo An, xa nữa là hàng cao su của đồn điền Xa Cam về phía nam, nhìn về hướng Phú Lố, phía tây, thì hôm nào đẹp trời nhìn thấy rừng cao su của đồn điền Mimot, trên đồi cao về hướng Tây, nghe nói xa lắm, tận bên kia biên giới với Cam Bốt lận.
.
.

Khi trời mưa xong, hay sáng sớm tui ra ra bãi đất phía trước, nhìn nước mưa đã chẩy, tạo thành những lằn quanh co trên lớp đất đỏ mịn, tui thường đi chân đất trên đó cố tình nhún mạnh để lại dấu chân. Rồi vô nhà lấy đậu xanh của mẹ ra rắc xuống đất, chờ cho nó mọc ra thành giá, lấy về cho dế ăn, nuôi dế đá trong hộp quẹt nữa. Ở tỉnh nhỏ, nhà rộng rãi, trường học rộng rãi, chỗ nào cũng có sân đất có cỏ, có bùn đỏ khi mưa tới để vui đùa. Cái đất đỏ gập mưa ướt, nó dính chặt như đất sét vào đế dép đế giầy, gạt không ra, về nhà dùng con dao bửa củi, chặt đất ra khỏi dầy dép. Mà con dao này hấp dẫn lắm, ba tui nhờ thợ rèn, trui ra hai ba con dao, lưỡi liền cán luôn, làm từ nhíp xe hơi ra rất là cứng mà lại dẻo, nặng, chẻ củi là đã lắm.
.
.

Hổng hiểu tui học hành ra làm sao, mà năm lớp tư hay năm gì đó, tui há miệng ngáp ruồi, được phần thường ưu hạng, cao lắm, phần thưởng của phó tổng thống Nguyễn ngọc Thơ, còn thằng lớp nhất lúc đó được phần thưởng của tổng thống Ngô đình Diệm, thấy gói phần thưởng của nó, để trong phòng gói đồ, có dính thêm nguyên cây đàn guitar nữa. Còn gói của tui nhìn cũng le lắm. Hổng biết cô giáo tui thông báo ra làm sao, mà ngày chót mới biết tui được phần thưởng nên không có báo được cho cha mẹ đi dự, mà học xong, tui đi ra hội trường tỉnh, nằm phía sau trường Tiểu Học Thượng, gần ra mé chợ. Trời ui, được kêu tên, tui bước lên sân khấu nhận, người được mời lên phát phần thưởng là Bác Hộ ở ngay bên cạnh nhà. Ông ta xoa đầu tui khen vài câu, có lẽ cũng hổng thích lắm, vì thằng con ông, học cùng lớp với tui hổng có được phần thưởng kỳ đó. Phải nói là tui khệ nệ khuân vác phần thưởng về nhà, kể ra hồi đó toàn đi bộ, giờ nhìn bản đồ thi thấy đều gần nhau, từ nhà ra trường, ra hội trường, nhưng hồi đó nhỏ xíu, thấy xa xôi đi bộ gần chết vậy.
.
.

Về nhà, tui để nguyên gói, giấy bóng kiếng, gói túm giấy kiếng nhọn hoắt, có nơ nữa, đẹp lắm, chờ ba má dìa khoe, hôm đó má tui lên từ SG, nên ba tui chở đi ăn uống gì đó, hổng thấy tui, chắc tưởng tui đi chơi lănh quanh nhà hành xóm. Khi về hai ông bà tra khảo tui, cho là tui đi ăn cắp phần thưởng ở đâu đó.
.

Má tui nói:

_ Chắc thằng Hải bên cạnh xúi mày đi ăn cắp phần thưởng của đứa khác phải không? Má có lần nghe cô giáo con kể là có năm thằng Hải đi ăn cắp phần thưởng, mày chơi thân với nó lắm, mà nó thì học dở, ở lại lớp mấy lần, làm sao mày học giỏi tới lãnh phần thưởng của phó tổng thống lận?
.
 

Tui ức quá:

_ Con được phần thưởng thiệt mà, mà đâu phải lần đầu đâu, con được phần thưởng từ hồi đi học đầu tiên ở Bà Rịa lận mà.
.

Má tui dọa tiếp;

_ Làm như vầy xấu hổ cho gia đình lắm, để má dẫn con đến nhà cô giáo trả lại, chỉ có vài người biết thôi, chứ cả tỉnh ai cũng biết hết, đứa bị mất phần thường đi thưa thì mắc cở cho ba má lắm.
.

Tui năn nỉ:

_ Má đừng làm như vậy, mắc cở con chết, bác Hộ ở ngay bên cạnh là người phát phần thưởng cho con. Đi qua gặp bác là biết liền. Đừng đến nhà cô giáo, con mắc cở chết.
.

Má, dí trán tui một cái:

_ Trời ơi, mày đã ăn cắp phần thưởng, nay lại thêm nói dối, kéo bác Hộ vào đây, tao qua đó, mày nói láo thì tao còn mặt mũi gì nhìn Bác Hộ nữa.
.

Tui đâu chịu thua:

_ Mà đâu phải chỉ có Bác Hộ, thằng Hòa, con của bác học chung lớp con, nó biết là ai được phần thưởng mà má. Trời ơi phần thưởng ưu hạng của phó tổng thống lận mà.
.

Ba tui cười:

_ Thằng này ăn cắp mà cũng biết chọn phần thưởng của PTT cho bõ công nữa chứ.
.
 

Thế là đang đêm tối, tui bị má tui lôi một mạch qua nhà cô giáo, là con gái của ông trưởng ty Bưu Điện, bên hông trường Trung Học, nhà ông ta ở chung luông trong ty. Ông ra mở cửa, má tui nói có chuyện quan trọng cần nói chuyện với cô giáo vì hành động xấu xa phạm pháp của tui. Trong tỉnh nhỏ, mọi ở gần nhau chung quanh có hai ba đoạn đường coi như ai ai cũng biết nhau hết trơn.
.
.
 

Cô giáo tui mặc đồ ra chào má tui, tui quên mất tên cô giáo rồi, có hai chị em, đều làm cô giáo trường tiểu học hết.
.

Cô chào má, rồi nhìn tui đang tức muốn khóc, cô hỏi:
.
_ Có chuyện gì mà đêm tối làm bà và em tới tìm cô vậy, mà má em lâu lắm cô mới thấy về đây, chuyện gì vậy.

Tui ứa nưóc mắt vì tức:

_ Má em nói em đi ăn cắp phần thưởng nên bắt đi tìm cô để trả lại.

Cô hổng nói với má tui mà hỏi tui tiếp:

_ Vậy gói phần thưởng em đâu, cô gói nó nặng lắm mà, em đã mở ra coi bên trong có gì chưa, nhiều thứ đặc biệt lắm, phần thưởng của Phó Tổng Thống mà, đâu phải chơi, chỉ không có cái đàn guitar nữa thôi (vì cô nghe tui than phiền, đáng lẽ phải có cái đàn măng đô lin).
.

Má tui nghe vậy, giờ sượng trân, đứng yên hổng nói gì hết.
.

Tui được dịp nức nở:

_ Dạ gói phần thưởng to và nặng lắm, má biểu cẩm đi ngoài đường người ta thấy, rồi hỏi han thì kỳ lắm, để bắt ba em chở xe qua trả sau, sẽ không có ai thấy.

Má tui quê qúa không nói gì.
.

Cô giáo giờ mới trả thù cho tui, quay qua má:

_ Bác có con học giỏi, ưu hạng lớp thấp bên dưới được đề nghị cho phần thưởng của Phó Tổng Thống, như vậy là hãnh diện lắm. Bác không có theo dõi việc học của con mình hả, nếu theo dõi thì biết liền chứ.
.

Giờ nghĩ lại, chắc má tui nghĩ là học giỏi hồi nhỏ đâu có quan trọng gì đâu, chắc tới gần đi thi bằng cấp cao thì mới cần coi học hành ra sao.
.

Rồi chúng tôi đi về, tui cũng chẳng nhớ mình nghĩ gì nữa. Trong gia đình, tui là một cái bóng mờ giữa những người con khác của ba má tui. Cũng chẳng nói gì bị buồn lắm, tui không bị mất mặt với bạn bè, lại được cô giáo khen, như vậy cũng mát lòng rồi. Sau đó có lẽ tui cũng khinh thường cái phần thưởng ưu hạng đó vì nó không có le lối như phần thưởng của thằng học lớp nhất, lớp cao nhất trường tiểu học, có thêm cái đàn guitar, le lối lắm. Giờ tui cũng không nhớ gói phần thưởng đó có những gì, nhưng mà nhiều lắm, tháo ra để đầy cái bàn mà.

.
.

Sau năm đó tui lại về SG, má tui thuê nhà ở SG, bên trong hẻm ông Cò, đi học bên trưởng Aurore, rồi lại kéo tui ra, có lẽ tốn tiền hay không muốn tui học chương trình Pháp nữa, tui qua học Kiến Thiết, sau cuối cùng thì tui qua học ở Âu Lạc, rồi Hồng Lạc, trường trong cái biệt thự góc Bà Huyện Thanh Quan và Trần qúy Cáp, sau này là trường Thượng Hiền. Hình như năm 1960. Một hôm má tui dẫn tui đi học, sáng sớm súng bắn đùng đùng, đạn bay, hai mẹ con núp bên cây me, đảo chính, tui không biết đảo chính là gì, nhưng thấy hấp dẫn và sợ hơn coi phim cao bồi bắn súng trong rạp Nam Quang, ngay gần đó, súng bắn đùng đùng, đạn bay vèo vèo chí chóe bên vườn Bờ Rô là vườn Tao Đàn phiá sau Phủ Tổng Thống dinh Độc Lập. Má tui kéo tui chạy về Chợ Đũi chui vô chợ ngồi ăn hàng rồi về nhà lại bên hẻm ông Cò,  phiá sau tòa Đại Sứ Cao Mên gần đó. Năm đó, tui cũng được phần thưởng, anh Hùng của tui chở tui đi lãnh thưởng, còn nhớ được chở ngồi trên cái cây sắt ngang của khung xe đạp course. Sau đó được dẫn đi xe bus, qua Tân Định coi phim xi nê cao bồi bắn súng cưỡi ngựa, rồi được ăn cà rem nữa vì học giỏi.
.
.
.
z-td-anloc-toatinh.jpg picture by tddesign
.
.
.
 

Rồi tôi lại về Bình Long, học tiếp trường tiểu học An Lộc, má tui ở SG, mỗi tháng lên một lần. Cũng chỉ có tui và ba tui ở với nhau, lần này, tui le lối lắm, dân cậu từ SG về lại trường tỉnh lẻ mà, kể chuyện SG cho bạn nghe, cho thầy nghe, và còn sủa tiếng Tây nữa. làm le thôi chứ chỉ biết ít chữ Tây đã lỡ bị phải học thôi, nhưng vui nhất là chuyện đi sói con Hướng Đạo, và tui lấy cây đinh sắt, nung lửa đỏ cắm vào đầu cây gậy, rồi luồn cái khoen sắt vào cây giữ đinh sắt lại, y như cái cờ đội trong Hướng Đạo, rồi ra vườn la hét, múa lao, phóng vô cây chuối phập phập. Ba tui có được người ta cho mấy cây chuối lửa trồng trong vườn trước nhà. Trong đám con nít băng đảng khu cư xá công chức, nể tui lắm, từ SG về, vừa học giỏi, vừa ham chơi, lại biết nhiều trò sói con hường đạo ca hát, mà tụi ở tỉnh lẻ làm gì biết. Còn thằng Hải, thi ham chơi qúa ba nó tống về Saigon cho má nó nuôi rồi. Kể ra có nó cũng vui, thằng đó lớn hơn tui tới mấy tuổi, to con, nhà giầu, nhiều đồ chơi, nó chiều chuộng tui lắm, vì đi học chung, tui cho nó cóp dê bài chính tả dài dài, người ta thấy nó làm vậy cũng mặc kệ, vì ba nó cũng làm công chức có thớ trong tỉnh.
.
.

Lớp nhì, tôi học với thấy Chơn, thầy vui vẻ, cuối năm mấy đứa con nít tụi tui cũng bầy đặt viết bút ký lưu niệm, và thầy được mời viết trang đầu tiên của quyển sổ lưu bút cuối năm. Học lớp Nhì rồi, tôi lớn hơn và bắt đầu nhớ được nhiều thứ hơn, đôi chân có vẻ dài hơn và bắt đầu tự đi lung tung trong tỉnh lỵ. Nơi đầu tiên thì phải nói tới cái chợ Bình Long, cái chợ cũ mà năm đầu tiên lên đây nó vẫn còn nhà lồng chợ, nằm giữa hai khu phố chợ, chỉ cách trường tiểu học một khoảng đường, tuy có hơi dài chút so với cái tuổi năm sáu của tôi. Đổ dốc quốc lộ 13, đi ngang qua Ty Bưu Điện là tới góc chợ. Ngay đó có tiệm sách và cho mướn sách, tui đọc gần hết cái tiệm này, sẽ kể chuyện sau.
.
.

Góc chợ đầu tiên, cái dẩy phố đầu, hồi nhỏ sao tui thấy cái nền nhà nó cao làm sao, phải bước lên mấy bực thềm, phải cao đến gần một thưóc, đứng bên trên, nhỏ như tui, luôn phải coi chừng đi nhanh quá sẽ té vì lọt thềm phố. Cái nhà lồng chợ nhỏ, mái ngói cũng giống như nhiều nhà lồng chợ của tỉnh lẻ, nhỏ xíu, không có đồ sộ mấy so với cái nhà lồng chợ của Bà Rịa, nằm bên cạnh sông Hương. Sau này thì nhà lồng chợ bị gỡ bỏ, con đường mới mở thẳng ra, nối đầu vào chợ cũ, gọi là Đại Lộ Hoàng Hôn, rất rộng, có lằn đất trồng cây cỏ ngăn ở giữa. Hai cái nhà lồng chợ mới bằng bê tông, khung sườn sắt, mái ngói được xây bên hông đại lộ sâu vào bên trong, thành một khu chợ mới. Cuối chợ Cũ là con dốc rất sâu hay nói ngược là rất cao nếu đi từ dưới lên, đường đi Quản Lợi. Nơi này ba tui đi mô tô đổ xuống, đi lên thì vòng qua con đường chẻ đôi dốc thấp hơn đi vòng qua cái trường tầu, có sân gạch mà hay tranh tài vũ cầu ở đó, vì sân trường tiểu học của tui không phải là sân gạch mà là sân đất. Đánh vũ cầu trên sân gạch mới đúng điệu. Tui sẽ nói tới Quản Lợi sau, cũng có nhiều kỷ niệm ở đó.
.
.

Cuối chợ Cũ, bên phải tui còn nhớ là mấy tiệm ăn của người Tầu, ba hay dẫn đi ăn, nhất là những dịp có má từ SG lên. Tui thì mê lắm, ngồi nhìn đĩa mì xào, mấy miếng rau cải trong đó xanh đỏ, rồi mấy miếng bầu dục, là cật, thái mỏng, mặt trên được khía những lằn cắt ô vuông, cho sức nóng đi vào làm mau chín khi xào, khi đĩa mì xào được bưng ra, những miếng bầu dục này cong lại hở những khe cắt ô vuông trên đó, ứa nước ra, nhìn nó sao mà mời mọc hấp dẫn chẩy nước miếng. Tui chỉ có phải theo dõi ông già là ba tui, gắp một miếng trước rồi tui mới dắm gắp một miếng thịt từ trái cật này, cho phải phép ăn uống không được vô phép ham ăn trước.
.
.

Hai bên nhà lồng chợ, hai dẫy phố, là đủ tất cả những hàng tiệm cần thiết. Lúc lên BL đầu tiên, tui có cái xe đạp nhỏ xíu, bánh bơm trắng bằng cao su có ruột đàng hoàng bên trong gọi là “xe bánh bơm” để phân biệt với xe ba bánh đặc của con nít. Mà tui học lái xe đạp đầu tiên trong cái sân gạch nhà ông Đốc Tám. Lúc đó còn có hai càng sắt phía sau với hai bánh xe nhỏ cho khỏi té. Rồi một bánh được gỡ ra, những lúc lạng quạng thì tui nghiêng mình cho cái bánh thứ ba chạm xuống khỏi té, sau đó thì thấy đạp lơ lửng không chạm gì nữa. Tui vô nhà nói cho ba tui biết.
.
 

Ba cầm cái kềm ra:

_ Voila, như vậy là mày biết đạp xe đạp rùi.

Ba gỡ cái càng bánh xe còn lại, rồi tui gọi mấy đứa nhỏ con cháu nhà ông Đốc Tám ra, lái xe đạp bánh bơm nhỏ xíu bây giờ chỉ còn hai bánh để biểu diễn, tui đã biết đi xe đạp, tôi còn nhớ, khung sườn xe, còn kéo dài nhô ra phía sau, thành cái yên cho đưá thứ nhì ngồi, là con nhỏ Ngọc. Rồi tui thành thuộc đạp xe, còn chở con nhỏ bạn gì đó ngồi phía sau, đạp chơi trong sân. Rồi một hôm người ta nói nó bị lật xe đò con heo đi về SG, chết rồi. Chiếc xe đạp được mang theo lên BL, le lắm, mấy đứa con nít khác không có xe đạp. Rồi bánh xe xẹp, cần cái ruột mới. Trên BL này đâu có bán vỏ ruột cho loại xe đạp nhỏ xíu đó. Ba và tui ra phố chợ cũ, vô tiệm xe đạp, ba mua cái ruột xe mobillette vì nó rất mập, bằng cái bánh xe bơm của tui. Người thợ cắt ruột xe ra làm đôi, anh ta chà giấy nhám trong ngoài cái ruột xe, bằng hai thỏi cây, bôi keo cao su rồi luồn hai đầu ruột vô như thế nào, mà giờ này tôi vẫn chưa nghĩ ra được. Sau đó, gõ đều hai khúc cây tròn lót chung quanh cái ruột xe hồi lâu. Thế là tui có hai cái ruột xe mới cho cái xe đạp nhỏ xíu.

.
.
z-td-anloc-tieuhoc.jpg picture by tddesign
.
.
 


Sau này, tui nhớ hình như thằng Thọ, ở dưới phía chợ, học chung lớp nhì, nó cũng có cái xe đạp nhỏ, mà mấy đứa học chung, có lẽ tui là nhỏ nhất, còn tụi nó học trễ hai ba tuổi là thường, nên tụi nó bự con, nhìn nó đạp cái xe nhỏ xíu đi học, thấy lăng quăng chạy ngoài đường tránh xe GMC coi mắc cười lắm. Còn ba tui không cho đạp xe đi học, ông sợ xe vận tải, xe nhà binh cán chết vì ngoài quốc lộ 13, nhiều xe. Trường thì nằm ngay bên quốc lộ. Nói tới cách đi học. Tui nhớ thằng nhỏ con ông tỉnh trưởng (hình như là ông Toại), nhà nó là cái dinh tỉnh trưởng phía sau trường Tiểu Học không xa lắm, chỉ hai khúc đường, nhưng nó hổng có đi bộ, mà được chở đi học bằng cái xe hơi con bọ Volkwagen hai cửa do tài xế lái, coi le lối lắm. Tui học trên lớp nhì, dẫy nhà bên đầu trên, còn nó chắc học lớp ba tư gì đó, dẫy nhà phía dưới, tôi đứng trên cao hành lang phòng học nhìn xuống cái cổng dưới, cổng thứ hai, nhìn cái xe hơi có tài xế mở cửa bỏ nó xuống, xa lắm cả trăm mét, nên không nhớ rõ mặt mũi nó ra làm sao. Xe đưa nó đến đúng gìờ học, chứ không hay tới trước cả tiếng như tui để chơi đủ thứ trò với bạn cùng lớp, hay la cà ăn hàng bán trước cửa trường cho đã. Sau này tui sẽ kể chuyện anh bán cà rem, bị chém, ngay trước cổng trường, thấy anh ta đưa tay lên đỡ con dao, rồi bị chẩy máu, chạy xe đạp bỏ đi, lúc đó sao mà tui thấy nó ghê rợn, muốn buồn nôn, lần đầu tiên thấy người lớn chém nhau chẩy máu.
.
.
còn tiếp nhiều kỳ..
.
by duongtiden, duongtiman, An Loc Binh Long, truong tieu hoc An Loc.
.
.


Wednesday, May 12, 2010

An Lộc và tôi, một chuyện dài .... by duongtiden.


.
.

.
Tháng tư năm nào, cho dù ở đâu, chuyện VN xưa bao giờ cũng trở về, làm trằn trọc một người Việt Nam ...
.

.
Tháng tư là tháng mang một sự kiện lớn lao đến cho thị xã An Lộc, Tỉnh Bình Long năm 1972, bắt đầu một mùa hè đỏ lửa. An Lộc, xã Tân Lập Phú hay là Hớn Quản, một tỉnh lỵ nằm về phía Bắc Saigon, cách chừng hơn 100 cây số đường chim bay, nằm trên quốc lộ 13, từ SG sẽ đi thẳng lên Bình Dương, qua Bến Cát, qua ngã ba Chơn Thành, rồi thẳng lên Tầu Ô, Tân Khai, Xa Trạch, Xa Cát đến Xa Cam rồi ngay sát nữa là Thị Xã An Lộc, trung tâm của Tỉnh Bình Long. Tiếp tục Quốc Lộ 13, thẳng lên quận lị cuối của BL là Lộc Ninh, thẳng qua đến biên giới của Cam Bốt đi tiếp tới thành phố Snoul.
.
.
 
z-td-anloc-map1.jpg picture by tddesign
.
.
 

An Lộc và tôi, hay tôi và An Lộc. Chắc An Lộc chẳng biết tôi là ai, vì khi tôi rời trường tiểu học An Lộc về SG học lớp đệ thất, niên khóa 1963 tại trường trung học Nguyễn bá Tòng. Tôi còn qúa nhỏ, mới hơn 10 tuổi. Chuyện của một đứa bé 10 tuổi và An Lộc. Mấy chục năm sau được viết lại.
.
 

Đó là quyết định của mẹ tôi, cho tôi v ề SG:


_Thôi, đến lúc nó phải về học ở SG rồi.

Ba tôi thì không thắc mắc chuyện đó.

_ Cứ để nó học ở đây, làm giấy xin miễn tuổi, ở đây khỏi phải thi vào đệ thất.

Tôi học sớm một tuổi, nên về SG sẽ phải học trường Tư Thục, còn ở lại thì học trường công, Trung Học BL.

.

Trường Trung Học tỉnh Bình Long còn gần nhà tôi hơn là trường tiểu học nữa, bước ra sau nhà đi vài thước là nhìn thấy nó rồi. Dẫy nhà nằm sâu thụt lùi phía sau đồi, cách xa đường chính phía trước, sân trước trường có mấy cây mít, mà tôi hay để ý những khi ra trái non, và những trái mít non này khó mà lớn thêm được nữa vì tôi và mấy đứa bạn trong cư xá xéo góc đối diện, thường hay vặt ăn non những trái mít nhỏ, chấm muối, chát và mặn, chẳng ngon lành gì. Nhưng có lẽ cái thú tham lam chiếm hữu nó cao hơn là đợi trái mít lớn lên và ai đó sẽ hái chúng mất.
.
.

Kể ra, tôí mà về SG rồi thì ba tôi ở một mình chắc buồn hơn. Mẹ tôi sẽ đưa thằng em út từ SG về ở với ba tôi thay thế, giống như tôi đã sống ở đây suốt hai năm lớp nhì và lớp nhất với ba. Hai cha con sống với nhau trong căn nhà của cư xá công chức, gồm hai dẫy, có năm khối nhà liên kế, mỗi khối gồm 4 căn, ngay bên hông Tòa Hành Chánh tỉnh, hay là chi khu, sau này là tiểu khu Bình Long. Khu cư xá đầu tiên này nằm ngay đằng trước bệnh viện Tỉnh Bình Long, là nơi rất ư là hấp dẩn, và kinh hoàng đối với một đứa nhỏ nhiều tò mò như tôi. Nhất là cái nhà xác nằm bên hông bệnh viện, phía bên con đường chung với Ty Công Chánh Bình Long, đó là nơi ba tôi làm việc. Ty Công Chánh tỉnh Bình Long nằm ở góc đường đi Phú Lố, đối diện với Bịnh Viện Bình Long.
.
.
z-td-anloc-nhatoi-map.jpg picture by tddesign
.
.
 

Ba tôi đi làm hàng ngày còn gần hơn tôi đi học nữa. Ông chỉ nhẩy lên xe đạp, theo đường chính, hay đi tắt qua phía sau nhà. Còn tôi thì phải đi ra con đường bên hông khu Toà Hành Chính Tỉnh, là một khu rộng lớn, đường bao bốn mặt. Tôi đi bộ ra góc Bịnh Viện và trường Trung Học, bên này là hàng rào của khu toà Tỉnh Trưởng, đi tới góc đường quốc lộ 13, trường Tiểu Học Thượng, dành cho người Thượng, có nội trú trong đó, nằm xéo góc bắt đầu ở góc đường đổ dốc theo quốc lộ vào chợ. Còn trường Tiểu Học An Lộc thì nắm đối diện, quẹo phải đi dọc theo đường, cũng là quốc lộ 13, bên này là Tòa Hành Chánh, thì bên kia đường là trường Tiểu Học.
.

Cái cổng đầu tiên, nằm gần cuối trường, có cây phượng già bên trong. Trường có sân đất rất là rộng, nằm dọc theo quốc lộ 13, đối diện Tóa Hành Chánh, có bề mặt đường khá dài, và sâu. Cái cổng thứ nhì nằm phiá trên đầu, gần dẫy phòng học thẳng góc với đường chính, đây là khu lớp nhì và lớp nhất. Còn khu các lớp thấp hơn thi nằm tuốt dẫy nhà bên dưới, cách một cái sân rông ơi là rộng. Có mấy lớp phòng học nằm ngang, và dĩ nhiên là có treo một cái trống ở khu nhà giữa, để đánh tùng tùng những giờ bắt đầu vào học và ra chơi, rồi ra về.
.
.

Tôi còn nhớ, ngày học hai buổi, sáng, hình như tới 9 giờ mới học, tới 11:30 là nghỉ trưa, về nhà ăn cơm, rồi tới chiều hình như 2 giờ hay 2:30 mới học lại, học tới 4:30 hay 5 giờ chiều. Lúc tôi học lớp nhì và lớp nhất thì như vậy, còn lớp nhỏ hơn thi không còn nhớ có học hai buổi không. Mấy đứa lớn nhà ở xa, như trong Xa Cam, hay dưới chợ, dưới xa cuối tỉnh, thì ở lại buổi trưa, mang theo cơm ăn. Sau này, tỉnh lấy cái nhà giam cũ, một phòng bằng đá của Pháp làm ra, cách trường một khoảng đường, sửa lại, làm nơi cho học sinh ở xa, buổi trưa tới đó ăn cơm, và có chỗ nằm nghỉ. Tôi còn nhớ, lúc làm lễ khánh thành, có bà phó tỉnh trưởng hay đến nhà tôi chơi, cắt băng khánh thành, còn tôi thì, lúc đó lọc lớp nhì, cũng mắc quần xanh, áo trắng, đi giầy vải Bata, đánh bôi kem trắng lên trên mặt vải của giầy, đứng hai hàng làm hàng rào danh dự cho lễ khánh thành.
.
.

Lúc đó, có Phượng và một hai cô bạn, nhà ở trong Xa Cam, cách đó ba cây số, Xa Cam là đồn điền cao su gần thị xã nhất. Tôi nhớ rõ Phượng, lớn hơn tôi nhiều, khá xinh đẹp, hay mặc cái áo bà ba nâu nhạt, bạc mầu, khi đạp xe đạp cho khỏi dơ cái áo trắng bên trong, vào lớp mới cởi áo ra, chỉ còn áo trắng, và dĩ nhiên là có thêm cái nón lá nữa. Lúc đó, tôi nhìn Phượng, phục lắm vì có xe đạp riêng, còn tôi thì chỉ đi bộ đi học hàng ngày, vì nhà rất gần. Còn cái xe đạp của ba tôi, thì hình như, cái yên xe cao lắm. Lúc đó tôi chỉ mới có 9, 10 tuổi gì đó. Còn thấp với cái xe đạp người lớn. Hình như cái xe đạp của Phượng, nó là một cỡ xe nhỏ, nhỏ hơn xe của người lớn một chút.
 
.
.
 
.
An Lộc trong mùa hè đỏ lửa 1972 ..
.
.
z-td-anloc-nhatoi-new.jpg picture by tddesign-1
.
 
 
.
 
 
 

Cứ thế mà ngày tháng đi qua, mỗi ngày ba tôi đi làm, tôi đi học, buổi trưa, cơm tháng được mang tới nhà, treo bằng cái gà mên nhôm trên cao với cái móc sắt bên cửa sổ cho chó đừng nhẩy lên tới. Mỗi sáng gần trưa, tôi về trước ba tôi, lấy gà mên xuống, mở cửa nhà và cái cửa sổ to ra, mở hết cửa bên trong nhà cho mát, rồi chơi ngoài vườn chút, thì ba tôi cũng về, hâm cơm lên rồi hai cha con ăn với nhau. Sau đó ngủ trưa, ba tôi đi làm lại trước, tôi đi học sau. Chiều tôi về trước, gọi mấy thằng bạn cùng khu dẫy nhà công chức, mang banh ra sân vận động, phía trước Tòa Tỉnh Trưởng đá banh, ngó chéo qua lại là trưởng tiểu học của tôi. Cứ như vậy, rồi tắm mưa, đá banh đầy bùn sình đất đỏ. Kéo nhau về, bên hông khu nhà liên kế 4 căn của tôi là bãi đất trống, phía trước nhà cũng trống, chỉ mới có đường đất. Phía trước đường quay về hướng bắc đã có ba khối nhà liên kế đối diện với bịnh viện. Phiá sau khu tôi chỉ có hai dẫy nhà, mặt tiền quay về hướng nam, nhìn về rừng cao su Xa Cam.
.
.
 
 z-td-anloc-nhatoi-dtl.jpg picture by tddesign
.
.

Bên miếng đất trống sát đường với Tòa Tỉnh Trưởng là cái bơm nước bằng tay, chính giữa mảng sân xi măng nhỏ. Chúng tôi đùa giỡn lăn lộn ra miếng xi măng, bơm nước cho nhau, tắm cho sạch đất bùn đỏ, mang theo cả xa bông, tắm kỳ cọ cho đã, chỉ việc thay nhau gạt cần, bơm nước lên xối. Khỏi về nhà tắm lại, đỡ phải xài nước trong bể nước ở nhà, Mà mỗi tuần phải có xe nước của đồn điền cao su bên trong Quản Lợi chạy ra, đi con đường phục vụ phía sau nhà, đút vòi nước to đen vào cái lỗ trên tường, bơm nước xuống cho đầy bể nước của mỗi nhà, qua cái lỗ hổng trên tường phía sau nhà bếp. Nhà nào cũng vậy, có cái bể nước, có caí lỗ vuông trên cao cho xe bồn thò vòi nước to vào xả xuống. Cái xe bồn nước của đồn điền cao su Pháp, có tài xế, và một người phụ, đi phía sau, cầm vòi nước, xả vào bồn, sau đó ló đầu nhìn vào cái lỗ coi đầy hồ chưa, rồi khóa nước, đi tới nhà kế tiếp. Với năm khối nhà, hai mươi căn nhà, xe bồn nước phải đi tới mấy chuyến, cung cấp nước xài cho cư xá công chức, hoàn toàn miễn phí, như một thỏa thuận của đồn điến cao su và phía chính quyền tỉnh Bình Long. Còn họ lấy nước ở đâu thì tôi không biết vì còn nhỏ quá.

.
.
còn tiếp nhiều kỳ ...
.

by duongtiden, duongtiman.

Tuesday, May 11, 2010

lâu rùi, hổng hay viết lẩm cẩm nữa... cần sống thầm lặng chầm chậm lại. by duongtiden.

.
.


.

.
dạo này, bắt đầu viết những bài dài về An Lộc, một thị trấn miền Đông, nơi có một thời ấu thơ. Viết hơi lâu vì bài dài và cần nhiều tài liệu, thành ra bỏ bê blog, cả tuần mới có một bài, nhưng bài rất dài... thỉnh thỏang phải ghi lại những cảm giác vụn vặt, chẳng chết con sâu con bọ gì, chỉ mới tàn nhẫn đi cắt bỏ hai cây con, ráng sống ...
.
chiều hôm thứ bẩy cuối tuần rồi, vật vã với xe cắt cỏ, với nắng ấm của ngày đầu tiên năm nay... của mùi cỏ, mùi đất... của chút mồ hôi.. của trầy tay, trầy da, và đụng đầu mấy cái.. hơi đau mà không u...
.
.

z-td-vunvat-510d.jpg picture by tddesign
.
.
sáng chủ nhật ngủ dậy muộn, vẫn còn thêm ngày nắng đẹp, làm một việc tàn nhẫn là cắt cây con... cắt nguồn sống trong khe thân cây mục mà các cây con nhỏ trồng trong chậu, tưới gần chết vẫn không sống nổi, thế mà... tôi lại đi cắt những cây đang sống khoẻ ở khe gốc cây mục khác... .

.
.

.
z-td-vunvat-510-2.jpg picture by tddesign
.
.
.

z-td-vunvat-510a.jpg picture by tddesign
.
.
.

.
z-td-vunvat-510b-1.jpg picture by tddesign
.

.
.
z-td-vunvat-510c.jpg picture by tddesign
.
nói vậy chứ khi đánh ra chậu đất nhỏ, chưa chắc gì nó sẽ sống, có lẽ cứ để đó mọc thêm một năm nữa cho thân rễ nhiều ra một chút, cần gì cái cây cỏn con này nhổ quách đi... đầy cây trong chậu rồi ông ơi.. 
men, viết bài xong đọc lại, thấy trong hình lại viết chữ sai vài lỗi chính tả, thề là lại phải làm hình lại .. đời mà, chuyện gì cũng vậy.
.
.
by duongtiman, duongtiden.
.
.


Sunday, May 2, 2010

Saigon ngập nước, phần giải pháp, bài phụ lục thứ 2, giải quyết thu nước mưa tại chỗ. by duongtiden.

.
.

.
.

Trong phần giải pháp, ngăn chận từ nguyên nhân gây lụt hay ngập nước. Đó là làm giảm lượng nước mưa thoát từ trên mái nhà đi xuống sàn xi măng, xuống đường, làm ngập đường, làm ngập kinh rạch, làm ngập thành phố.
.
Những giải pháp đầu tiên là thu nước mưa từ mái, dùng nước lại trong việc sinh hoạt hàng ngày, không cần đến nước lọc tinh khiết. Bên ngoài thế giới, phong trào green architecture lên rất cao, dùng living roof, mái xanh, mái nhà trồng cây cỏ bên trên, trồng rau bên trên. Loại mái này có thể thu đến 75% nước mưa, theo khí hậu của các nước vùng ôn đới, chỉ cho thoát 25% nước còn lại xuống dưới bề mặt nơi lòng đường hoặc vào hệ thống cống. Ngoài ra các mái xanh, còn góp phần làm ấm nhà vào mùa đông, mát nhà vào mùa hè, và dĩ nhiên làm mát cả thành phố dưới ắnh nắng mặt trời. Sẽ giảm đi sự tiêu thụ năng lượng điện, để điều hoà không khí bên trong nhà.
.
.

Tuy nhiên, tổn phí lúc ban đầu có gia tăng một chút, tăng trọng lượng mái vì phải chịu thêm sức nặng của đất và nước. Chi phí xây cất ban đầu cao, tuy nhiên sự an lành, mát mẻ, điều kiện sinh sống sẻ lên cao hơn. Ở VN có thể trồng rau sạch ngay trên nóc nhà để thu hoạch, mà không sợ ô nhiễm của các chất độc thải ra sông rạch hay vào lòng đất, rồi vào rau cải, làm nhiễm độc nguồn thực phẩm.
.
.

z-td-sgngap-rain-maixanh.jpg picture by tddesign
.
Những mái nhà cũ, có thể để thêm lên các chậu cây, các khung hộp đất để trồng rau, thu nhận ngay nước mưa, tuy nhiên phải coi sức chịu đựng của kiến tạo cũ với trọng lượng mới này. các kiến trúc mới, cho ngay các mái xanh, các cây trồng trên sân thượng vào ngay tính toán lúc ban đầu, trồng cây, rau xanh, thu nước mưa giữ lại dùng, có những bể nhỏ chứa nước ngay trên mái. cần cân nhắc, tính toán với động đất, vì phần trên mái cao nặng, sẽ đưa trọng tâm khối nhà lên cao, đó không là điều tốt, và dĩ nhiên nhà sẽ yếu khi bị rung lắc bởi động đất. Chuyển nước mưa xuống dưới các hầm dưới mặt đất, qua hệ thống ống nước, nối vào các phòng vệ sinh để dội cầu, trong việc vệ sinh, sẽ giảm đi lượng nước tiêu dùng từ nhà máy cung cấp nước của thành phố. Như vậy sẽ giảm lượng nước tiêu thụ đi.
.
.
z-td-sgngap-rain-3.jpg picture by tddesign
.
Hệ thống kiến trúc xanh còn mang cây xanh, dây leo, hoa leo vào bề mặt của kiến trúc để giảm ánh nắng mặt trời làm nóng nhà, làm tăng vẻ tươi mát cho thành phố, làm giảm đi các biển cửa kiếng mênh mông, biển tường gạch và bê tông mà sẽ nóng lên hừng hực dưới ánh mặt trời. Sẽ lấy lại mầu xanh, lọc bớt không khí ô nhiễm và giảm lượng mưa thoát xuống nhanh vào cống rãnh bên dưới, ngoài ra còn tạo môi trường sống cho chim chóc, tạo ra môi trường sống thân thiện và an lành hơn cho các sinh vật và con người sống trong đó. Mà loài ong, cũng được hưởng thêm số lượng hoa để hút nhụy làm mật, tạo ra những chu kỳ sinh thái cho thiên nhiên mà con người sẽ được hưởng lại ngay sau đó.
.
.
Làm giảm lượng nước mưa xuống gây ngập lụt bằng các thu nước từ ống máng xối cho vào thùng chứa, vào bể chứa để dùng nước lại, cũng sẽ giảm được nhiều m3 khối nước mưa tràn ra làm ngập thành phố, làm thiệt hại cuộc sống. Đơn giản nhất, chỉ là một thùng chứa nước dưới ống máng để giữ nước lại dùng trong sinh hoạt đời sống hàng ngày, vừa tránh được ngập lụt.
.
.
z-td-sgngap-rain1.jpg picture by tddesign
.
.
Nếu mỗi căn nhà, mỗi tòa nhà, mỗi cao ốc, cơ sở thương mại chính quyền đều thu giữ được 50% nước mưa chẩy xuống đất, xuống đường, thì sự tránh ngập lụt cho thành phố SG khi bị mưa lớn không phải là qúa khó khăn. Ngoài ra xử dụng lại lượng nước mưa sẽ tiết kiệm được nhiều năng lượng trong việc cung cấp nước ngọt mà vẫn đang là vấn đề thiếu hụt, đang có nạn khan hiếm nước sạch của SG.
.
Thu nước dưới máng xối bàng các thùng chứa bằng mọi cách, mọi kiểu. Có khi dùng nắp đậy có lưới để gạn lọc các vật nhỏ lọt vào, có khi dùng bơm gắn lại vào hệ thống xả nước cho phòng vệ sinh. Đều là điều cần thiết để làm giảm nước mưa chẩy thoát ra đất làm ngập lụt. Thu nhận lại nước mưa là cách giải quyết ngay từ nguyên nhân dẫn đến chuyện Saigon bị ngập nước. Tưởng là khó, nhưng chỉ là những thùng nước dưới máng xối, những bể chứa nước dưới đất hay trên lầu cao, tùy theo hoàn cảnh và điều kiện cho phép.
.
.
z-td-sgngap-rain2.jpg picture by tddesign
.
.
.
Mái xanh, tường xanh, kiến trúc xanh làm mát nhà, thu giữ nước mưa, làm giảm độ nóng chung trong thành phố, tiết kiệm năng lượng điều hòa không khí, tạo ra môi trường sống cho sinh vật, tạo ra quang cảnh đẹp làm dịu đi tinh thần căng thẳng của người dân sống trong thành phố chật hẹp, làm giảm bụi bặm và ngập lụt. Có cả 1001 kiểu thu nước mưa lại để xử dụng, tùy theo sáng kiến và hoàn cảnh, giảm phần lớn lượng nước mưa đổ xuống mà phải có cống rãnh đưa đi để tránh ngập lụt. Ngoài ra xử dụng lại nước mưa sẽ tiết kiệm lượng nước ngọt phải đến từ nhà máy nước. Nói chung, đây là biện pháp chận ngay nguyên nhân, trong những biện pháp giúp cho saigon không bị ngập nước.
.
.
Trong Blog này đã có nhiều bài về nhà xanh, living roof, mái nhà với cây cỏ trên đó, kiến trúc xanh với hoa lá cây leo trên tường và chung quanh kiến trúc, nên coi theo tag, mục lục để biết thêm, nếu cần tôi sẽ trích dẫn lại trong các bài phụ lục tiếp theo của phần giải pháp này.
.

by duongtiden, duongtiman.
.
.
.
.
Mái nhà xanh cho VN,
.
Ở SG hay HN thì mùa đông không có lạnh đến độ hơi ẩm đọng trên trần nhà nhỏ giọt xuống, nên không cần chất cách nhiệt. Tuy nhiên nếu có thì vẫn hơn, tiết kiệm được tiền chạy máy lạnh. Mái xanh có thêm lớp đất trên mái, cũng trở thành một chất cách nhiệt, giảm bớt sức nóng xâm nhập xuống dưói nhà.
.

Từ trên đan bê tông mái được đổ nhựa đường nóng, đan này nên có độ dốc: 0,25/12 để cho nước thấm xuống chầy qua một bên. Trên lớp nhựa đường nên có những tấm ngăn cách, với độ cứng đặc cao để đừng bị đè bẹp xuống, ở VN, không biết những miếng ngăn này là loại như thế nào. Mục đích của những miếng ngăn là để bảo vệ lớp nhựa đường, hay lớp phủ miếng cao su, không cho vật nhọn làm lủng lớp cách nước này, trong khi đang kiến tạo, như làm rớt dụng cụ nhọn xuống hay đi lên trên. Lớp ngăn này lại không đuợc rã mục vì hơi ẩm, bên Mỹ thì có sản xuất, gọi là sheathing sheet hay board. Ngoài ra trong mái xanh, lớp ngăn cách, lớp đệm này có thể làm luôn thành một lớp chống rễ cây, rễ cây sẽ không thích những thành phần hoá học nào đó trong lớp ngăn, làm cho rễ đi ngược lên.
.


Trên lớp ngăn cách này, trải vài lớp nylông, plastic dầy để giữ hơi ẩm nước đừng đi xuống dưới. Bên trên là bắt đầu lớp đất trồng, lựa chọn loại đất, pha trộn thành phần đất, cát, và đủ những chất đạm , chất dinh dưỡng cho cây cỏ rau, và làm sao cho trọng lượng nhẹ, càng nhẹ càng tốt, không làm nặng mái. Trải lớp hột mốp nhỏ xuống trước, cho xốp, để nước dễ thoát ra, không bị ngập ủng nước lâu dài, làm chết rễ, hay thấm nước xuống dưới.
.

Chung quanh bờ đất trồng cây này, xây gạch chận, và có những lỗ lưới cho nước dư thoát ra, nhưng vẫn giữ đất ở lại, chung quanh có mương, máng xuối, để nước mưa chẩy đi. Nói chung, phải tính trọng lượng nước mưa thấm, đất và cây bên trên để tính toán ra sức chiụ của mái mà kiến tạo chịu lực cho đúng. Dĩ nhiên là mái xanh sẽ tốn kém hơn, bên trên trồng cỏ, hay hơn là trồng rau để mà ăn, trồng hoa cho chim chóc có thức ăn. Dùng những nướcđã xử dụng trong nhà của đời sống hàng ngày, mang lên tưới, như vậy bớt thải nưóc xuống cống rãnh hay vào trong những nhà máy xử lý nước thải.
.
Giản dị hơn nữa, là cứ để những chậu cây, chậu đất lên mái nhà mà trồng hoa quả, rau, như vậy cũng được, nhưng sẽ tốn công săn sóc và tưới nước hàng ngày. Nên để những chậu cây to , dưới đà và cột, coi sức chịu đụng mà để chậu cây lên, nếu là nhà cũ, không tính toán có cây lên từ đầu. Lâu lâu nên thay dổi vị trí cây chậu, cho đan bê tông ở bên dưới không bị ẩm một chỗ quá lâu , có thể thấm nước xuống nhà, tốt nhất là kê hổng chậu cây lên trên bằng những miếng gạch mỏng, cho nước bên dưới có thể chẩy qua.
.
.
z-td-maixanh.jpg picture by tddesign
.
.
.
by duongtiden, duongtiman.
.
.
bai ve mai xanh tu nam ngoai, mang vao day de cho thi du trong co tren mai nha.
.
I got few new pictures of the green living roof pictures from this month December Architectural Product magazine, showing here. Some back entries show more of this kind of roof.
.
.
z-td-rufgren.jpg picture by tddesign
.
.
Trong các bài trước nói nhiều về những loại mái xanh, hôm nay có hình mới từ tạp chí Architectural Products gửi tới, có nhiều hình mái xanh của toà nhà California academy of sciences, viện khoa học, ở San Franciso. Một hệ thống mái xanh kết hợp giữa mái cong và mái phẳng, xen lẫn với những ô lấy ánh sáng trên mái.
.
.
z-td-ruf-grensf.jpg picture by tddesign
.
.
by duongtiden, duongtiman. Saigon ngap nuoc, saigon ngap lut . tien duong aia .
.
.

Labels Loại Bài

Followers

About tmd.design

My photo
a place for architectural design and others ... more , viết truyện lẩm cẩm tào lao và nhiều nữa .. contact: tmd.design@yahoo.com
Powered by Blogger.